Fijnspar

Picea abies

Oorsprong:
Noord- en Centraal-Europa.

Bijzonderheden:
De fijnspar is een éénhuizige boom. Dat betekent dat de mannelijke en vrouwelijke bloemen op dezelfde boom te vinden zijn. De takken zijn veelal horizontaal gericht maar de bovenste takken wijzen naar boven. De ouder wordende bast wordt donker en vormt ronde ‘platen’. De twijgen zijn roodachtig tot oranjebruin. De knoppen zijn glad en bruin. De naalden zijn donkergroen en staan rondom de twijg. Ze zijn scherp gepunt, hebben een vierkantige doorsnede en worden 1 tot 2,5 cm lang. Ze staan op kleine, bruine, steelachtig verlengde naaldenkussentjes (kenmerk van sparren). Naalden kunnen 5 tot 7 jaar oud worden.

De mannelijke kegels zijn cilindervormig en zijn in de hele kroon aanwezig. De kleur verandert van rood tot geel. Ze zijn circa 1,5 tot 3 cm lang en zitten aan het eind van de twijgen.
De vrouwelijke kegels zijn rechtopstaand en eivormig. Ze komen alleen voor in de top van de boom. Hun kleur varieert van groen tot donkerrood. Na bevruchting ontstaan er 10-16 cm lange, donkerbruine, cilindrische kegels (november tot december), met iets gegolfde schubben. Deze kegels hangen omlaag en vallen in hun geheel af. 

De oudste boom ter wereld is mogelijk een fijnspar die in de Zweedse provincie Dalarna staat. De leeftijd van deze boom werd in 2008 geschat op 9555 jaar

Toepassingen:
De fijnspar komt hier oorspronkelijk niet voor. Hij is veel geplant in de tijd van de herbebossing eind 19e eeuw. (In die tijd werd Staatsbosbeheer ook opgericht). Er zijn veel productiebossen met de fijnspar ingeplant.
De fijnspar staat veel in tuinen en parken en hij wordt veel gebruikt als kerstboom.
De fijnspar werd niet voor niets als productiebos geplant. Deze spar levert het meest gebruikte bouwhout; vurenhout. (kisten, interieur, papier enz)
Uit de hardbladen van de stam wordt terpentijn gewonnen.

Voor de kinderen:
Het kerstliedje ‘ Oh denneboom, oh denneboom, wat zijn je takken wonderschoon’ kennen we allemaal wel. Toch is het geen den die we gebruiken als kerstboom maar een spar. Weet jij het verschil tussen een den en een spar?