Corsicaanse den

Pinus nigra laricio

Oorsprong:
Zuid-Italië en op Corsica 

Bijzonderheden:
De Corsicaanse den is een boom uit de dennenfamilie.
Het is een snelgroeiende boom die in Europa al vanaf de 18e eeuw wordt aangeplant om te dienen als natuurlijk windscherm maar ook om het timmerhout. De hoogte van een volwassen Corsicaanse den is ongeveer 35 m.

In de jaren 30 ging men de strijd aan tegen stuivend zand. De duinen moesten vastgelegd worden. Werkloze Nederlanders werden aan het werk gezet om de duinen te beplanten met een snelgroeiende boom waarvan het hout ook nuttig zou kunnen zijn. Men koos voor zwarte dennen (de Oostenrijkse en de Corsicaanse den). De Corsicaanse den, een snelgroeiende boom met zeer lange naalden en een donkere bast, wortelt goed in de droge duinen en is bestand tegen de zilte zeelucht. De Nederlandse Waddeneilanden en duinen van Holland staan er nu nog vol mee.

De boom vormt één takkrans per jaar, net als alle andere soorten van het geslacht Pinus, waardoor je goed kunt zien hoe oud de bomen zijn en hoe snel ze groeien.
De boom heeft buigzame, grijsgroene naalden die vaak gedraaid zitten. Ze groeien in paren en zijn 12-18 cm lang.

De kroon is smal en kegelvormig met horizontale takken. Het is een vrij open boom. De kleur van de boomschors varieert van grijs-roze tot donkerbruin. De schors heeft ondiepe groeven. De knoppen zijn 2 cm lang, bruin van kleur en hebben een lange punt. In tegenstelling tot de Oostenrijkse den (Pinus nigra subsp. nigra) hebben de knoppen van de Corsicaanse den geen papierachtige schubben.

De mannelijke bloeiwijzen verschijnen in mei; de minikegels, met daarin de eicellen, zijn dan al aangelegd en ontvankelijk. Na bevruchting doen de kegels met de zaden er ongeveer 3 jaar over om te groeien en kiemkrachtig zaad te vormen. De kegels bereiken uiteindelijk een lengte van ongeveer 8 cm, ze staan vaak met twee bijeen. Ze dragen brede kegelschubben, zijn min of meer scherp gekield (het uitsteeksel op de kegelschub), waarbij het uitsteeksel wat opzij wijst.
Onder iedere kegelschub ontwikkelen zich twee zaden. Deze bestaan uit een nootje met daaraan een papierdunne vleugel. Deze vleugel is ongeveer 3 x zo lang als het nootje, ongeveer ovaal van vorm met een uitbochting boven de inplant. Wanneer de kegels rijp zijn en bij droog weer, openen de kegelschubben zich en kunnen de zaden zich met behulp van de wind ver verspreiden.  

De lange tijd die nodig is om van bevruchte eicel tot rijp zaad te komen, namelijk drie seizoenen, leidt ertoe dat je aan deze denneboom drie jaargangen van kegels vindt. Let daar maar eens goed op als je door een naaldbos wandelt en daar dennebomen tegenkomt.

Toepassingen:
De Corsicaanse den levert hard en sterk timmerhout. Het kernhout is roodachtig en de spint is bleekbruin. Het is voor vele doeleinden geschikt. De hars is waardevol.

Hij wordt ook op grote schaal aangeplant als sierboom in parken en op landgoederen. De hars levert terpentijn en de kegels worden gebruikt in bloemstukken.
De essentiële oliën in Pinus nigra subsp. laricio zouden mogelijk een alternatieve onkruidbestrijder zijn.